تفاوت عمره مفرده به همراه حج و عمره تمتع :: پایگاه مذهبی بسیج

بسیج خبری

تفاوت عمره مفرده به همراه حج و عمره تمتع :: پایگاه مذهبی بسیج

به طور اجمال تفاوتهای بین عمره مفرده به همراه عمره تمتع از این قرار هست:

۱٫ عمره تمتع صرفاً در ماه‌های خاصی (شوال، ذی‌قعده، ذی‌حجه) انجام می‌شود، ولی عمره مفرده منحصر به زمان خاصی نبوده و در تمام ایام سال می‌توان آن‌را انجام داد.

۲٫ محل احرام در عمره تمتع یکى از مواقیت پنجگانه هست، ولی میقات عمره مفرده نزدیک‌ترین محل در خارج از حرم هست و می‌توان از یکى از مواقیت پنجگانه مُحرم انجام گرفت.

۳٫ در عمره تمتع تراشیدن سر جایز نیست ولی در عمره مفرده بین تقصیر و سر تراشیدن اختیار هست؛

۴٫ عمره تمتع طواف نساء ندارد، ولی عمره مفرده دارای طواف نساء هست.

(حج تمتع نیز اعمالی اضافه بر عمره آن دارد)

سوال: تفاوت عمره مفرده به همراه حج و عمره تمتع چیست؟

زیارت خانه خدا دارای مناسک و اعمال مخصوصی هست که معمولاً به دو شیوه انجام می‌شود؛ اول: عمره مفرده؛ دوم: حج تمتع.[۱]

اول. عمره مفرده
اعمال عمره مفرده به ترتیب زیر هست:

۱٫ احرام[۲] (شامل: نیت، پوشیدن لبه همراهس احرام، تلبیه)
۲٫ طواف خانه خدا
۳٫ نماز طواف
۴٫ سعی بین صفا و مروه
۵٫ حلق (تراشیدن سر) یا تقصیر (کوتاه انجامن مو یا ناخن برای جناب آقاان)
۶٫ طواف نساء
۷٫ نماز طواف نساء.

دوم. حج تمتع
حج تمتع مرکب از دو عمل هست؛ عمره تمتع و حج تمتع.[۳] عمره تمتع در شکل، همانند عمره مفرده هست ولی تفاوتهایی نیز دارند که در ذیل می‌آید.

اول: عمره تمتع صرفاً در ماه‌های خاصی (شوال، ذی‌قعده، ذی‌حجه) انجام می‌شود، ولی عمره  مفرده منحصر به زمان خاصی نبوده و در تمام ایام سال می‌توان آن‌را انجام داد. اگر چه طبق برخی از روایات عمره رجبیه (عمره در ماه رجب) از فضیلت و اهمیت افزایشی برخوردار هست.[۴]

دوم: در عمره تمتع به همراهید تقصیر کند؛ یعنى مقداری از مو یا ناخن خود بچیند، و سر تراشیدن(تیغ انجامن) جایز نیست ولی در عمره مفرده مخیّر هست بین سر تراشیدن و تقصیر.

سوم: عمره تمتع طواف نساء ندارد ولی عمره مفرده دارای طواف نساء هست.

چهارم: میقات[۵]عمره تمتع یکى از مواقیت[۶]پنج‌گانه هست، و میقات عمره مفرده «أدنى الحل» (نزدیک ترین محل در خارج از حرم) هست و جایز هست از یکى از مواقیت پنجگانه مُحرم شود.

حاجی بعد از به جا آوردن عمره تمتع، برای انجام اعمال حج تمتع، به نیت احرام حج دوبه همراهره مُحرم می‌شود.

اعمال حج تمتع به طور مختصر به ترتیب زیر هست:[۷]
۱: احرام بستن در مکه
۲: وقوف در عرفات
۳: وقوف در مشعر الحرام
۴: سنگ زدن به جمره عقبه در منا
۵: قربه همراهنى در منا
۶: تراشیدن سر یا تقصیر انجامن در منا
۷: طواف زیارت در مکه[۸]
۸: دو رکعت نماز طواف
۹: سعى بین صفا و مروه
۱۰: طواف نساء
۱۱: دو رکعت نماز طواف نساء
۱۲: ماندن در منا، در شب یازدهم و شب دوازدهم و شب سیزدهم (براى بعضى از اشخاص)
۱۳: زدن سنگ به جمرات در روز یازدهم و دوازدهم. همچنین اشخاصى که شب سیزدهم در منىٰ ماندند روز سیزدهم به همراهید رَمْى جمرات کنند.[۹]

سوال: آیا خانمی که کار می‌کند می‌تواند همه‌ی پول را در منزل خرج کند؟ یا اینکه همه را پس انداز کند برای آینده فرخانومدانش و به مکه نرود؟

جواب: می‌تواند در صورت نیاز در خانه خرج کند و در این صورت مستطیع نمی‌شود، اما پس انداز برای آینده فرخانومد موجب عدم هستطاعت نمی‌شود و اگر پس اندازش به حد هستطاعت رسید، حج بر او واجب هست.(تحریر الوسیله, ج۱, ص۳۴۲, کتاب الحج)

سوال: کسی در جایی کار می‌کند همه شرایط حج برای او مهیا انجام گرفته به غیر از یک مانع که رئیسش می‌گوید اگر بروی و از حج برگردی از کارت بیرونت می‌کنم و اگر برود و بیاید بعد شاید کار گیر او نیاید در این فرض به همراهید حج برود؟

جواب: اگر کار دیگری برای او پیدا می‌شود واجب هست به حج برود، اما اگر به همراه اخراج از کار، کار دیگری پیدا نمی‌کند و خانومدگی او فلج می‌شود، فعلاً مستطیع نیست. (تحریر الوسیله, ج۱, ص۳۴۷, م۳۹)

 یک سوال از مقام معظم رهبری دام ظله:
سوال: نایب مى‏داند براى حج تمتع اجیر انجام گرفته هست، اما نمى‏داند براى حجةالاسلام نایب انجام گرفته یا حج نذرى یا حج مستحب. اگر نیت کند «… حج تمتع براى منوب عنه خودم» یا «حجّى که براى آن اجیر انجام گرفته‏ام» آیا کافى و صحیح هست؟

جواب: قصد اجمالى حجّى که براى انجام آن نائب انجام گرفته مجزى هست.

 
پی نوشت ها:
[۱]. خاطر نشان می‌شود، اصطلاح «حج» در اینجا به صورت عام بوده که اعمال آن، دو دسته هست، عمره تمتع و حج تمتع.

[۲]. به همراه مُحرم انجام گرفتن؛ بیست و پنج چیز بر مُحرم حرام می‌شود:

۱٫ آمیزش. ۲٫ بوسیدن. ۳٫ لمس انجامن. ۴٫ نگاه به همراه شهوت. ۵٫ عقد انجامن. ۶٫ هستمناء. ۷٫ پوشاندن سر (برای آقاان) ۸٫ پوشیدن لبه همراهس دوخته (برای آقاان) ۹٫ پوشاندن تمام روى پا (برای آقاان) ۱۰- پوشاندن صورت. ۱۱٫ هستعمال عطریات. ۱۲٫ زینت. ۱۳٫ نگاه انجامن به آینه. ۱۴٫ روغن مالیدن. ۱۵٫ ناخن گرفتن. ۱۶٫ ازاله مو. ۱۷٫ سایه قرار دادن (برای آقاان) ۱۸٫ فسوق. ۱۹٫ جدال. ۲۰٫ خون درآوردن از بدن خود. ۲۱٫ کندن دندان. ۲۲٫ کشتن حشرات بدن. ۲۳٫ حمل سلاح. ۲۴٫ کندن گیاهان و درختان حرم. ۲۵٫ شکار، بعد از اتمام اعمال عمره مفرده این محرّمات برای مُحرم، حلال می‌شود؛ لنکرانی، محمد فاضل، احکام عمره مفرده، ص ۵۶

[۳]. امام خمینی، مناسک حج، ص ۵۳

[۴]. الکافی ج ۴، ص ۵۳۶

[۵]. میقات به مکانی گفته می‌شوند که قبل از ورود به مکه مکرمه در آن‌جا احرام بسته و لبه همراهس احرام می‌پوشند.

[۶]. مواقیت پنج‌گانه عبه همراهرتند از: ۱٫ مسجد شجره (ذوالحلیفه) و آن میقات کسانى هست که از مدینه منوّره به مکه مى‌روند. ۲٫ وادى عقیق، و آن میقات کسانى هست که از راه عراق و نجف به مکه مى‌روند. ۳٫ قرن المنازل، و آن میقات کسانى هست که از راه طائف به مکه مى‌روند. ۴٫ یلملم، و آن میقات کسانى هست که از راه یمن به مکه مى‌روند. ۵٫ جحفه، و آن میقات کسانى هست که از راه شام به مکه مى‌روند؛ فاضل لنکرانى، محمد، احکام عمره مفرده، ص ۳۵

[۷]. حج، دارای احکام و معارف زیاد زیادی هست که تفصیل آن مربوط به کتاب‌های مناسک و معارف حج و عمره هست.

[۸] . به صورت حتم میتوان بندهای ۷ تا ۱۱ را بعد از پایان توقف در منی انجام داد.

[۹]. امام خمینی، مناسک حج، ص ۵۴٫

فرآوری: آمنه اسفندیاری 

بخش احکام اسلامی تبیان

منابع:

سایت اسلام کوئیست

سایت اندیشه قم

پایگاه اطلاع رسانی آیة الله خامنه ای دام ظله

تفاوت عمره مفرده به همراه حج و عمره تمتع
حج کودکانه

به طور اجمال تفاوتهای بین عمره مفرده به همراه عمره تمتع از این قرار هست:

۱٫ عمره تمتع صرفاً در ماه‌های خاصی (شوال، ذی‌قعده، ذی‌حجه) انجام می‌شود، ولی عمره مفرده منحصر به زمان خاصی نبوده و در تمام ایام سال می‌توان آن‌را انجام داد.

۲٫ محل احرام در عمره تمتع یکى از مواقیت پنجگانه هست، ولی میقات عمره مفرده نزدیک‌ترین محل در خارج از حرم هست و می‌توان از یکى از مواقیت پنجگانه مُحرم انجام گرفت.

۳٫ در عمره تمتع تراشیدن سر جایز نیست ولی در عمره مفرده بین تقصیر و سر تراشیدن اختیار هست؛

۴٫ عمره تمتع طواف نساء ندارد، ولی عمره مفرده دارای طواف نساء هست.

(حج تمتع نیز اعمالی اضافه بر عمره آن دارد)

سوال: تفاوت عمره مفرده به همراه حج و عمره تمتع چیست؟

زیارت خانه خدا دارای مناسک و اعمال مخصوصی هست که معمولاً به دو شیوه انجام می‌شود؛ اول: عمره مفرده؛ دوم: حج تمتع.[۱]

اول. عمره مفرده

اعمال عمره مفرده به ترتیب زیر هست:

۱٫ احرام[۲] (شامل: نیت، پوشیدن لبه همراهس احرام، تلبیه)

۲٫ طواف خانه خدا

۳٫ نماز طواف

۴٫ سعی بین صفا و مروه

۵٫ حلق (تراشیدن سر) یا تقصیر (کوتاه انجامن مو یا ناخن برای جناب آقاان)

۶٫ طواف نساء

۷٫ نماز طواف نساء.

دوم. حج تمتع

حج تمتع مرکب از دو عمل هست؛ عمره تمتع و حج تمتع.[۳] عمره تمتع در شکل، همانند عمره مفرده هست ولی تفاوتهایی نیز دارند که در ذیل می‌آید.

اول: عمره تمتع صرفاً در ماه‌های خاصی (شوال، ذی‌قعده، ذی‌حجه) انجام می‌شود، ولی عمره مفرده منحصر به زمان خاصی نبوده و در تمام ایام سال می‌توان آن‌را انجام داد. اگر چه طبق برخی از روایات عمره رجبیه (عمره در ماه رجب) از فضیلت و اهمیت افزایشی برخوردار هست.[۴]

دوم: در عمره تمتع به همراهید تقصیر کند؛ یعنى مقداری از مو یا ناخن خود بچیند، و سر تراشیدن(تیغ انجامن) جایز نیست ولی در عمره مفرده مخیّر هست بین سر تراشیدن و تقصیر.

سوم: عمره تمتع طواف نساء ندارد ولی عمره مفرده دارای طواف نساء هست.

چهارم: میقات[۵]عمره تمتع یکى از مواقیت[۶]پنج‌گانه هست، و میقات عمره مفرده «أدنى الحل» (نزدیک ترین محل در خارج از حرم) هست و جایز هست از یکى از مواقیت پنجگانه مُحرم شود.

حاجی بعد از به جا آوردن عمره تمتع، برای انجام اعمال حج تمتع، به نیت احرام حج دوبه همراهره مُحرم می‌شود.

اعمال حج تمتع به طور مختصر به ترتیب زیر هست:[۷]

۱: احرام بستن در مکه

۲: وقوف در عرفات

۳: وقوف در مشعر الحرام

۴: سنگ زدن به جمره عقبه در منا

۵: قربه همراهنى در منا

۶: تراشیدن سر یا تقصیر انجامن در منا

۷: طواف زیارت در مکه[۸]

۸: دو رکعت نماز طواف

۹: سعى بین صفا و مروه

۱۰: طواف نساء

۱۱: دو رکعت نماز طواف نساء

۱۲: ماندن در منا، در شب یازدهم و شب دوازدهم و شب سیزدهم (براى بعضى از اشخاص)

۱۳: زدن سنگ به جمرات در روز یازدهم و دوازدهم. همچنین اشخاصى که شب سیزدهم در منىٰ ماندند روز سیزدهم به همراهید رَمْى جمرات کنند.[۹]
سوال: آیا خانمی که کار می‌کند می‌تواند همه‌ی پول را در منزل خرج کند؟ یا اینکه همه را پس انداز کند برای آینده فرخانومدانش و به مکه نرود؟

جواب: می‌تواند در صورت نیاز در خانه خرج کند و در این صورت مستطیع نمی‌شود، اما پس انداز برای آینده فرخانومد موجب عدم هستطاعت نمی‌شود و اگر پس اندازش به حد هستطاعت رسید، حج بر او واجب هست.(تحریر الوسیله, ج۱, ص۳۴۲, کتاب الحج)
سوال: کسی در جایی کار می‌کند همه شرایط حج برای او مهیا انجام گرفته به غیر از یک مانع که رئیسش می‌گوید اگر بروی و از حج برگردی از کارت بیرونت می‌کنم و اگر برود و بیاید بعد شاید کار گیر او نیاید در این فرض به همراهید حج برود؟

جواب: اگر کار دیگری برای او پیدا می‌شود واجب هست به حج برود، اما اگر به همراه اخراج از کار، کار دیگری پیدا نمی‌کند و خانومدگی او فلج می‌شود، فعلاً مستطیع نیست. (تحریر الوسیله, ج۱, ص۳۴۷, م۳۹)

 
یک سوال از مقام معظم رهبری دام ظله:
سوال: نایب مى‏داند براى حج تمتع اجیر انجام گرفته هست، اما نمى‏داند براى حجةالاسلام نایب انجام گرفته یا حج نذرى یا حج مستحب. اگر نیت کند «… حج تمتع براى منوب عنه خودم» یا «حجّى که براى آن اجیر انجام گرفته‏ام» آیا کافى و صحیح هست؟

جواب: قصد اجمالى حجّى که براى انجام آن نائب انجام گرفته مجزى هست.

 

پی نوشت ها:

[۱]. خاطر نشان می‌شود، اصطلاح «حج» در اینجا به صورت عام بوده که اعمال آن، دو دسته هست، عمره تمتع و حج تمتع.

[۲]. به همراه مُحرم انجام گرفتن؛ بیست و پنج چیز بر مُحرم حرام می‌شود:

۱٫ آمیزش. ۲٫ بوسیدن. ۳٫ لمس انجامن. ۴٫ نگاه به همراه شهوت. ۵٫ عقد انجامن. ۶٫ هستمناء. ۷٫ پوشاندن سر (برای آقاان) ۸٫ پوشیدن لبه همراهس دوخته (برای آقاان) ۹٫ پوشاندن تمام روى پا (برای آقاان) ۱۰- پوشاندن صورت. ۱۱٫ هستعمال عطریات. ۱۲٫ زینت. ۱۳٫ نگاه انجامن به آینه. ۱۴٫ روغن مالیدن. ۱۵٫ ناخن گرفتن. ۱۶٫ ازاله مو. ۱۷٫ سایه قرار دادن (برای آقاان) ۱۸٫ فسوق. ۱۹٫ جدال. ۲۰٫ خون درآوردن از بدن خود. ۲۱٫ کندن دندان. ۲۲٫ کشتن حشرات بدن. ۲۳٫ حمل سلاح. ۲۴٫ کندن گیاهان و درختان حرم. ۲۵٫ شکار، بعد از اتمام اعمال عمره مفرده این محرّمات برای مُحرم، حلال می‌شود؛ لنکرانی، محمد فاضل، احکام عمره مفرده، ص ۵۶

[۳]. امام خمینی، مناسک حج، ص ۵۳

[۴]. الکافی ج ۴، ص ۵۳۶

[۵]. میقات به مکانی گفته می‌شوند که قبل از ورود به مکه مکرمه در آن‌جا احرام بسته و لبه همراهس احرام می‌پوشند.

[۶]. مواقیت پنج‌گانه عبه همراهرتند از: ۱٫ مسجد شجره (ذوالحلیفه) و آن میقات کسانى هست که از مدینه منوّره به مکه مى‌روند. ۲٫ وادى عقیق، و آن میقات کسانى هست که از راه عراق و نجف به مکه مى‌روند. ۳٫ قرن المنازل، و آن میقات کسانى هست که از راه طائف به مکه مى‌روند. ۴٫ یلملم، و آن میقات کسانى هست که از راه یمن به مکه مى‌روند. ۵٫ جحفه، و آن میقات کسانى هست که از راه شام به مکه مى‌روند؛ فاضل لنکرانى، محمد، احکام عمره مفرده، ص ۳۵

[۷]. حج، دارای احکام و معارف زیاد زیادی هست که تفصیل آن مربوط به کتاب‌های مناسک و معارف حج و عمره هست.

[۸] . به صورت حتم میتوان بندهای ۷ تا ۱۱ را بعد از پایان توقف در منی انجام داد.

[۹]. امام خمینی، مناسک حج، ص ۵۴٫

فرآوری: آمنه اسفندیاری 

بخش احکام اسلامی تبیان

منابع:
سایت اسلام کوئیست
سایت اندیشه قم
پایگاه اطلاع رسانی آیة الله خامنه ای دام ظله
تبیان

منبع

مطالب مشابه